Japonia nadal pieczołowicie pielęgnuje i przekazuje swoje starożytne tradycje, mistrzowsko integrując je z nowoczesnością. Od świątyń i tradycyjnych festiwali po rzemiosło artystyczne, takie jak ceremonia parzenia herbaty, ikebana, kyudo i nyo, kultura tego kraju jest przesiąknięta każdym aspektem życia. Jednak dla podróżników poszukujących głębszego zrozumienia autentycznego japońskiego życia, dostęp do tych bogactw jest często utrudniony przez bariery językowe, etykietę i zaufanie. Dlatego Wabunka, japoński touroperator, który tworzy spersonalizowane wycieczki i programy we współpracy z rzemieślnikami, mnichami i artystami, oferuje wyjątkowe możliwości doświadczenia intymnych spotkań z mistrzami i strażnikami tradycji. W tym artykule przedstawimy kilku strażników kultury, którzy pomagają zachować i kontynuować wielowiekowe tradycje Japonii.

Jak rękodzieło jest pielęgnowane we współczesnej Japonii?
Dlaczego tradycyjne japońskie rzemiosło jest zagrożone?

Z biegiem czasu liczba specjalistów zajmujących się tradycyjnym japońskim rzemiosłem znacznie spadła – z 288 000 w 1979 roku do około 50 000 obecnie. Głównymi przyczynami są starzenie się pokoleń, brak następców oraz trudności ekonomiczne związane z masową produkcją nowoczesnych dóbr. Dlatego tak ważne jest podtrzymywanie rzemiosła, przekazywanie go dalej i tworzenie warunków dla nowych talentów.

Kto kieruje tradycyjnym japońskim rzemiosłem w praktyce?

Yukiko Tarasaki jest przedstawicielką szóstego pokolenia w warsztacie tkackim Tarasaki i przewodniczącą Stowarzyszenia Tradycyjnych Japońskich Druków Ukiyoe. Ta mieszkająca w Tokio artystka prowadzi pracownię z ponad 160-letnią historią. Jest jedyną kobietą w Japonii odpowiedzialną za reprodukcję ukiyoe, sztuki okresu Edo. Program Wabunka pozwala turystom zanurzyć się w procesie tworzenia drzeworytów: od szkiców i drzeworytów po wielobarwne druki na japońskim papierze, a wszystko to przy użyciu starożytnych technik. To doświadczenie pomaga im zrozumieć zawiłości techniki i stworzyć własną reprodukcję słynnego obrazu Hokusaia „Wielka Fala”.

Jak współcześni mistrzowie rozwijają rzemiosło

Yukisugou Kamikawa należy do dwunastego pokolenia złotników, kontynuujących tradycje sięgające okresu Edo. W dzielnicy Asakausa tworzy zarówno klasyczne wyroby, takie jak łyżki i dzbany na sake, jak i współczesną biżuterię ze srebra próby 99,9%. Ekskluzywny warsztat Wabunka pozwala uczestnikom własnoręcznie wykonać srebrną bransoletkę, wykorzystując technikę kucia, co z czasem nadaje jej wyjątkowego uroku i niepowtarzalności.

Elementy codziennej kultury japońskiej

Żywa kultura przejawia się również w codziennych sytuacjach: uporządkowanych kolejkach, uprzejmym zachowaniu i gościnności właścicieli ryokanów. Program Wabunka obejmuje pobyt w zabytkowym ryokanie Sumiya (liczącym około 500 lat), osobistą interakcję z gospodynią, Hiroko, oraz prywatną ceremonię parzenia herbaty, pozwalającą zanurzyć się w tradycyjnej atmosferze.

Tradycje i kultury religijne

Religia i duchowość odgrywają ważną rolę. Odwiedzający świątynię Fushimi-inari w Kioto i świątynię Itamishi na wyspie Miyajima mogą doświadczyć harmonii między człowiekiem a naturą, spacerując pod kolorowymi torii – boskimi bramami. Program Wabunka obejmuje również wprowadzenie do sztuki zen, w tym medytację i tworzenie przedmiotów odzwierciedlających japońską filozofię.

Tradycje kulinarne uznane przez UNESCO

W 2013 roku kuchnia japońska została wpisana na Reprezentatywną Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Programy Wabunka obejmują wizytę w Uneno, sklepie z suszonymi dashi w Kioto, gdzie można poznać tajniki przyrządzania bulionu. Gotowanie i serwowanie potraw to wielowiekowe tradycje symbolizujące harmonię, sezonowość i szacunek dla natury.

Sport i sztuki walki jako dziedzictwo kulturowe

Współcześni zapaśnicy i artyści sztuk walki, tacy jak judo, kendo, karate i aikido, pielęgnują ducha dyscypliny i waleczności. Nikko organizuje zajęcia z kyudo i yabusama – starożytnych sztuk łucznictwa, które uczą nie tylko techniki, ale także etykiety, wzmacniając więź z kulturą samurajów.

Święta i festiwale

Święta i festiwale sezonowe, odzwierciedlające japońską miłość do natury, zajmują szczególne miejsce. Należą do nich pokazy fajerwerków, takie jak te stworzone przez mistrza Gena Sasaki. Uczestnicy Wabunki mogą obserwować przygotowywanie i odpalanie tradycyjnych petard, co pozwala zrozumieć znaczenie świąt w społeczeństwie japońskim.

Podróżowanie z Wabunką to wyjątkowa okazja nie tylko do poznania japońskiej kultury, ale także do stania się częścią jej żywej historii. Każdy program jest tworzony we współpracy z mistrzami, co czyni go autentycznym i bogatym w znaczenie. Dla tych, którzy pragną dogłębnie zrozumieć japońskie dziedzictwo i wejść z nim w praktyczną interakcję, jest to najlepszy sposób, aby dotknąć serca tego kraju.

W Niemczech kultura saun i łaźni ma swoje unikalne tradycje i cechy, które przyciągają mieszkańców do regularnych wizyt w publicznych saunach jako sposobu na relaks oraz zanurzenie się w lokalną kulturę. Przykład stanowi Angela Merkel, kanclerz Niemiec w latach 2005-2021, która w noc upadku Berlińskiego Muru w 1989 roku postanowiła zrezygnować z podróży do Zachodnich Niemiec, wybierając „dzień sauny”.

Jak wygląda historia niemieckich łaźni?

W byłej Niemieckiej Republice Demokratycznej (GDR) Volksbäder, czyli ludowe łaźnie, były symbolem socjalistycznego luksusu. Z uwagi na to, że wielu wschodnich Niemców nie miało w domach pełnowymiarowej łazienki, wizyty w publicznych saunach stały się koniecznością dla zachowania higieny osobistej. Te łaźnie, mieszczące się w klubach sportowych i zakładach pracy, były także miejscem relaksu oraz aktywności społecznej. W ten sposób sauny oferowały mieszkańcom GDR chwilowe wytchnienie od nadzoru władz.

Wraz z zjednoczeniem Niemiec sauny zyskały na popularności jako ważny element rytuału wypoczynku, który stał się kluczowym elementem wizyt w kompleksach wellness oraz studiach fitness w całym kraju, harmonizując z ruchem Freikörperkultur (FKK), który promuje swobodną kulturę ciała.

Jak wyglądają nowoczesne sauny w Niemczech?

Współczesne niemieckie sauny łączą elementy starożytnego naturyzmu z nowoczesnymi praktykami zdrowotnymi, takimi jak baseny solankowe i sauny z kryształami terapeutycznymi. Najbardziej rozpoznawalnym rytuałem jest Aufguss, czyli wspólne parzenie, podczas którego saunamistrz polewa gorące kamienie wodą z olejkami eterycznymi. To tworzy wyjątkowe doświadczenie zmysłowe, uzupełniane szerokimi ruchami ręcznika i powtarzane w różnych turach.

Rytuał Aufguss, spopularyzowany w fińskich uzdrowiskach, stał się kluczowym elementem niemieckich spa, uznawanym za detoksykację. Po wyjątkowo intensywnym Aufgussie, częstą praktyką jest,, że cały zalany potem pokój aplauzuje na zakończenie.

Co musisz wiedzieć przed wizytą?

Planując wizytę w jednej z niemieckich saun, warto być przygotowanym na konieczność rozebrania się. W saunach strojów kąpielowych nie tylko nie nosi się, ale są one całkowicie zabronione. Strefy, w których dozwolone jest przebywanie bez odzieży (textilfrei), związane są z higieną oraz powszechnym przekonaniem, że odzież zatrzymuje toksyny i ciepło. Nie ma jednak powodów do obaw: takie strefy zazwyczaj ograniczają się tylko do saun i łaźni parowych, natomiast w innych częściach kompleksu spa noszenie szlafroka jest obowiązkowe.

Jakie są zasady i etykieta sauny?

Zanim wejdziesz do sauny, warto wziąć prysznic, a także przynieść ze sobą ręcznik do siedzenia. W celu utrzymania higieny ręcznik powinien zawsze znajdować się między ciałem a drewnianą ławą. Po seansie w saunie tradycyjnie zaleca się zimny prysznic, aby pobudzić krążenie, alternatywnie można skorzystać z lodowatej wody.

Co zabrać ze sobą?

Wśród niezbędnych rzeczy do sauny znajdują się: szlafrok, co najmniej dwa ręczniki (jedno do sauny, drugie do osuchania) oraz klapki. Mimo że można je wypożyczyć w kompleksie, koszty te mogą szybko się sumować. Wielu Niemców woli przynieść ze sobą butelkę wody i napełniać ją przy fontannach, unikając kupowania plastikowych opakowań.

Jakie są przydatne wskazówki na wizytę w niemieckich saunach?

Podstawowym aspektem wizyty w saunie jest monitorowanie własnego samopoczucia. Jeżeli poczujesz się niekomfortowo z powodu ciepła, możesz (i powinieneś) opuścić Aufguss w każdej chwili. Aby uniknąć tłumów, najlepiej odwiedzać sauny w dni robocze, rano lub wczesnym popołudniem.

Jakie są najlepsze sauny w Niemczech?

W Berlinie na szczególną uwagę zasługują Liquidrom oraz Stadtbad Neukölln. Liquidrom znany jest z solankowego basenu z podwodnymi głośnikami i zmiennym oświetleniem, podczas gdy Stadtbad Neukölln oferuje ekskluzywne nocne pływania dla kobiet. W Brandenburgii warto odwiedzić Kristall-Saunatherme oraz niezwykłe Tropical Islands z jego wewnętrznymi wodnymi parkami.